เจาะลึกการติดตั้ง วาล์ว 3 ทาง : Mixing vs Diverting ต่างกันอย่างไร?

ทำความรู้จัก วาล์ว 3 ทาง (3-Way Valve) ในงานวิศวกรรม

วาล์ว 3 ทาง คืออุปกรณ์ควบคุมการไหลที่มีพอร์ตเชื่อมต่อ 3 ช่อง แบ่งออกเป็น 2 ประเภทหลักตามลักษณะการใช้งาน คือ Mixing Valve (วาล์วผสม) และ Diverting Valve (วาล์วแบ่งทิศทาง) การเลือกใช้งานผิดประเภทอาจส่งผลต่อประสิทธิภาพของระบบทำความเย็น (Chiller) หรือระบบทำความร้อน (Boiler) ได้

Mixing Valve vs Diverting Valve: สรุปความแตกต่าง

• Mixing Valve (วาล์วผสม): รับของเหลวจาก 2 ทางเข้า (Inlets) มาผสมกันเพื่อออก 1 ทางออก (Outlet) หรือเข้า 2 ออก 1 แบบที่พี่ช่างเรียกกัน มักใช้ควบคุมอุณหภูมิโดยการผสมน้ำร้อนและน้ำเย็น

• Diverting Valve (วาล์วแบ่งทิศทาง): รับของเหลวจาก 1 ทางเข้า (Inlet) เพื่อแยกออกไป 2 ทางออก (Outlets) หรือเข้า 1 ออก 2 มักใช้ในระบบ Bypass หรือสลับเส้นทางการจ่ายน้ำ

ตารางเปรียบเทียบคุณสมบัติเชิงเทคนิค

คุณสมบัติ	Mixing Valve	Diverting Valve
ทิศทางการไหล	2 เข้า / 1 ออก	1 เข้า / 2 ออก
การติดตั้ง	ด้าน Return (ขาน้ำกลับหรือออกจากคอยล์)	ด้าน Supply (ขาส่งหรือขาเข้าคอยล์)
วัตถุประสงค์	ควบคุมอุณหภูมิคงที่/ผสมน้ำให้อุณหภูมิตามที่ต้องการ	เปลี่ยนทิศทางการไหล / Bypass

ภาพรวมข้อแตกต่างระหว่าง Mixing VS Diverting

ภาพตัวอย่างการติดตั้ง Mixing Valve

ภาพตัวอย่างการติดตั้ง Diverting Valve

5 เทคนิคการติดตั้ง วาล์ว 3 ทาง ให้มีประสิทธิภาพสูงสุด

1. Check Flow Direction: ตรวจสอบลูกศรทิศทางการไหลบนตัววาล์วทุกครั้ง การติดตั้งย้อนศรจะทำให้เกิดอาการสั่น (Chattering) และ Water Hammer

2. Proper Actuator Orientation: การติดตั้งหัวขับ (Actuator) ควรตั้งตรงหรือเอียงไม่เกิน 90 องศา ห้ามคว่ำหัวลงเพื่อป้องกันน้ำรั่วเข้าชุดควบคุม

3. Pressure Balance: สำหรับ Mixing Valve ควรควบคุมแรงดันขาเข้าทั้ง 2 ฝั่งให้ใกล้เคียงกัน และติดตั้ง Check Valve เพื่อป้องกันการไหลย้อนกลับ (Cross-flow)

4. Y-Strainer: ควรมีกรองสแตนเนอร์ก่อนเข้าวาล์วเสมอ เพื่อป้องกันเศษตะกรันเข้าไปติดที่บ่าวาล์ว (Valve Seat)

5. Straight Pipe Run: เว้นระยะท่อตรงหลังวาล์วอย่างน้อย 5-10 เท่าของขนาดท่อ ก่อนถึงเซนเซอร์วัดค่า เพื่อให้ของเหลวผสมกันอย่างสมบูรณ์

    

ข้อควรระวังและวิธีป้องกันวาล์วเสียหาย

• Sizing: ไม่ควรเลือกขนาดวาล์วจากขนาดท่อเพียงอย่างเดียว แต่ต้องคำนวณจากค่า Cvs หรือ Kvs เพื่อป้องกันปัญหา Pressure Drop

• Cavitation: ระวังการเกิดโพรงไอในวาล์วเมื่อใช้งานกับของเหลวอุณหภูมิสูง ซึ่งจะทำให้ภายในวาล์วสึกกร่อนอย่างรวดเร็ว

   

สรุปการเลือก วาล์ว 3 ทาง สำหรับงานระบบ HVAC

การเลือกใช้ วาล์ว 3 ทาง ไม่ว่าจะเป็นแบบ Mixing หรือ Diverting ต้องคำนึงถึงตำแหน่งการติดตั้ง (Supply/Return) และฟังก์ชันที่ต้องการเป็นหลัก หากติดตั้งได้ถูกต้องตามหลักวิศวกรรม จะช่วยยืดอายุการใช้งานอุปกรณ์และประหยัดพลังงานได้ในระยะยาว

         ผลิตภัณฑ์ คอนโทรล วาล์วในแบรนด์ ฮันนี่เวลล์ (Honeywell) ถือว่าเป็นแบรนด์ที่ติดใน Vender list ของทางผู้ออกแบบและเป็นที่นิยมกันอย่างแพร่หลาย ทำให้มั่นใจในเรื่องของคุณภาพสินค้าและการการันตีในเรื่องของบริการหลังการขาย 

ทั้งนี้ ห้างหุ้นส่วน ซี.เค. แอร์คอนด์ ตัวแทนการจัดจำหน่ายอุปกรณ์ วาล์ว และ อุปกรณ์ควบคุม งานวาล์วชิลเลอร์ มีบริการหลังการขาย อาทิ บริการตรวจวัดโฟลน้ำ (บาลานซ์น้ำ)หลังการติดตั้งและให้คำปรึกษาการเลือกใช้งานอุปกรณ์วาล์วชิลเลอร์

 

สนใจติดต่อ ขอใบเสนอราคา

Line Id : @ckaircond 

Tel : 080-8265970

E-mail : ckaircond.sales@gmail.com