Diff Pressure Switch สวิตช์วัดแรงดันแตกต่าง Honeywell DPS Series
DPSN400A คือสวิตช์วัดแรงดันแตกต่าง (Air Differential Pressure Switch) ในซีรีส์ DPSN ของ Honeywell ออกแบบมาให้ตรวจจับผลต่างของแรงดันอากาศระหว่างสองจุดในระบบท่อลม เพื่อใช้ตรวจสอบสถานะของฟิลเตอร์ พัดลม และการไหลของลมในระบบ HVAC โดยรุ่น DPSN400A ครอบคลุมช่วงปรับตั้ง 40-400Pa ซึ่งเหมาะกับงานตรวจจับแรงดันตกคร่อมฟิลเตอร์แบบ panel/pleated ในเครื่องส่งลมเย็น (AHU) หรือพัดลมระบายอากาศทั่วไป บทความนี้รวบรวมสเปกทางเทคนิคจากข้อมูลของ Honeywell หลักการทำงาน วิธีติดตั้งใช้งานจริง และวิธีเลือกรุ่นในซีรีส์ DPSN ให้เหมาะกับระบบของแต่ละหน้างาน
DPSN400A คืออะไร ทำงานอย่างไร
DPSN400A เป็นสวิตช์เชิงกลที่ใช้แผ่นไดอะแฟรม (membrane) วัสดุซิลิโคนเป็นตัวรับแรงดัน โดยมีพอร์ตเชื่อมต่อ 2 จุด คือฝั่งแรงดันสูง (+P1) และฝั่งแรงดันต่ำ (-P2) เมื่อผลต่างแรงดันระหว่างสองพอร์ตสูงถึงค่าที่ตั้งไว้บนปุ่มปรับด้านบนตัวสวิตช์ กลไกภายในจะดันให้หน้าสัมผัสไฟฟ้าเปลี่ยนสถานะ ส่งสัญญาณออกไปยังวงจรควบคุม ระบบแจ้งเตือน หรือ BMS
หน้าสัมผัสของ DPSN400A เป็นแบบ SPDT (Single Pole Double Throw) มี 3 ขั้วต่อคือ COM (ขั้วร่วม), NC (Normally Closed) และ NO (Normally Open) ทำให้เลือกต่อวงจรได้ทั้งแบบ “ปิดเมื่อแรงดันเกิน” หรือ “เปิดเมื่อแรงดันเกิน” ตามความต้องการของระบบควบคุม จุดเด่นของซีรีส์นี้คือมีช่วงแรงดันให้เลือกหลายระดับ (various ranges available) อายุการใช้งานยาวนาน (long life cycle) และติดตั้งง่าย (easy to install) ซึ่งเป็นเหตุผลที่ DPSN Series ถูกใช้แพร่หลายทั้งในงานตรวจจับฟิลเตอร์อุดตันและงานพิสูจน์สถานะพัดลม (fan proving)
สเปกทางเทคนิคของ DPSN400A (อ้างอิงจากเอกสาร Honeywell และผู้จำหน่ายอย่างเป็นทางการ)
ตารางด้านล่างสรุปสเปกหลักของ DPSN400A โดยช่วงแรงดันและ hysteresis ยืนยันจากหน้าสินค้าของผู้จำหน่าย Honeywell ส่วนสเปกร่วมของทั้งซีรีส์ (โครงสร้างตัวสวิตช์, วัสดุ, การเชื่อมต่อ, ระดับการป้องกัน) อ้างอิงจากเอกสารดาต้าชีตเชีตรวมของซีรีส์ DPSN ซึ่งสอดคล้องกันกับแหล่งข้อมูลอิสระอีกหลายแห่ง:
| รายการ | ค่าสเปก DPSN400A |
|---|---|
| ช่วงแรงดันแตกต่างที่ปรับตั้งได้ (Differential Pressure Range) | 40-400 Pa |
| ผลต่างการสวิตช์ (Switching Pressure Difference / Hysteresis) | 20 Pa |
| แรงดันใช้งานสูงสุดที่ยอมรับได้ (MAWP) | 10,000 Pa |
| ความแม่นยำ (Accuracy) | ≤15% |
| ตัวกลางที่วัดได้ (Pressure Medium) | อากาศ, ก๊าซที่ไม่ติดไฟ, ก๊าซที่ไม่กัดกร่อน |
| จุดต่อแรงดัน (Pressure Connections) | ท่อพลาสติก 2 จุด เส้นผ่านศูนย์กลางภายนอก 6.0 มม. |
| พิกัดกระแสหน้าสัมผัส (Switching Capacity) | 1.5A (0.4A) / 250VAC |
| อายุการใช้งานเชิงกล (Mechanical Lifecycle) | มากกว่า 1 ล้านรอบ |
| อุณหภูมิใช้งาน (Allowable Working Temp.) | -20°C ถึง +85°C |
| อุณหภูมิเก็บรักษา (Storage Temp.) | -40°C ถึง +85°C |
| การเชื่อมต่อไฟฟ้า (Electrical Connections) | ขั้วต่อ AMP connector หรือขั้วสกรู (screw terminal) |
| วัสดุแผ่นไดอะแฟรม (Membrane Material) | ซิลิโคน |
| ทางเข้าสายไฟ (Conduit Entry) | CM-M20 x 1.5 |
| ระดับการป้องกัน (Protection Class) | IP54 |
| มาตรฐานรับรอง (Certificates) | CE |
| อุปกรณ์มาพร้อมกล่อง (Included Accessories) | ท่อพลาสติก 2 เส้น, สกรู 5 ตัว, สายยาง PVC ยาว 2 เมตร, ขาจับแบบ L-shaped bracket |
*หมายเหตุ: ช่วงแรงดันและค่า hysteresis ยืนยันเฉพาะของ DPSN400A ส่วนสเปกร่วมอื่น (MAWP, ความแม่นยำ, วัสดุ, ขนาดตัวเครื่อง, อุปกรณ์มาพร้อมกล่อง)
ด้านมิติตัวเครื่อง DPSN400A มีเส้นผ่านศูนย์กลางตัวถัง 102 มม. (วงรูยึด 92 มม. รูยึด 4 รู ขนาด 3.6 มม. ระยะห่างศูนย์กลาง 85.5 มม.) ความลึกตัวเครื่อง 58 มม. และพอร์ตแรงดันสูง-ต่ำห่างกัน 18 มม. ซึ่งเป็นข้อมูลที่ช่างต้องเช็คก่อนเตรียมพื้นที่ติดตั้งบนแผงหรือผนังดักท์
รุ่นอื่นในซีรีส์ DPSN สำหรับเทียบช่วงแรงดัน
นอกจาก DPSN400A แล้ว Honeywell DPSN Series ยังมีอีก 3 ระดับให้เลือกตามช่วงแรงดันที่ต้องตรวจจับ:
- DPSN200A — ช่วง 20-200 Pa, hysteresis 10 Pa (เหมาะกับงานที่ต้องการความไวสูง แรงดันตกคร่อมต่ำ)
- DPSN400A — ช่วง 40-400 Pa, hysteresis 20 Pa (รุ่นมาตรฐานสำหรับฟิลเตอร์ panel ทั่วไป)
- DPSN1000A — ช่วง 200-1,000 Pa, hysteresis 100 Pa (เหมาะกับฟิลเตอร์ bag filter หรือระบบ static pressure สูงขึ้น)
- DPSN2500A — ช่วง 500-2,500 Pa, hysteresis 150 Pa (เหมาะกับระบบพัดลมแรงดันสูงหรือฟิลเตอร์ HEPA ที่มีแรงดันตกคร่อมมาก)
การมีหลายระดับให้เลือกทำให้เลือกช่วงแรงดันที่ใกล้เคียงกับจุดใช้งานจริงได้ ซึ่งช่วยให้ตั้งค่าจุดสวิตช์ได้แม่นยำกว่าการใช้รุ่นที่มีช่วงกว้างเกินความจำเป็น
การใช้งาน DPSN400A ในระบบ HVAC จริง
1. ตรวจจับฟิลเตอร์อุดตัน (Filter Clog Detection) — ต่อพอร์ตแรงดันสูง (+P1) เข้ากับจุดต้นลมก่อนฟิลเตอร์ และพอร์ตแรงดันต่ำ (-P2) เข้ากับจุดหลังฟิลเตอร์ เมื่อฟิลเตอร์เริ่มอุดตัน แรงดันตกคร่อมจะเพิ่มขึ้นจนถึงจุดตั้งค่า สวิตช์จะเปลี่ยนสถานะเพื่อส่งสัญญาณเตือนให้เปลี่ยนหรือล้างฟิลเตอร์ก่อนที่ประสิทธิภาพการไหลของลมจะลดลงมาก
2. พิสูจน์สถานะพัดลม (Fan/Blower Proving) — ใช้ตรวจสอบว่าพัดลมหรือบล็อกเวอร์ทำงานจริงหรือไม่ โดยวัดแรงดันสถิตที่เกิดขึ้นเมื่อพัดลมหมุน หากพัดลมหยุดทำงานหรือสายพานขาด แรงดันจะตกลงต่ำกว่าจุดตั้งค่า สวิตช์จะส่งสัญญาณแจ้งเตือนไปยังระบบควบคุมทันที
3. ตรวจสอบการไหลของลมในดักท์ — ใช้ยืนยันว่ามีลมไหลผ่านดักท์หรือไม่ในระบบระบายอากาศ เหมาะกับงาน interlock ที่ต้องการให้ระบบอื่นทำงานต่อเมื่อมั่นใจว่ามีลมไหลจริง
แนวทางการติดตั้ง: ควรวางหัววัดแรงดัน (static pressure probe) ห่างจากฟิลเตอร์หรือจุดวัดประมาณ 1 เท่าของเส้นผ่านศูนย์กลางดักท์ทั้งฝั่งต้นลมและปลายลม เพื่อให้ค่าที่วัดได้นิ่งและไม่ถูกรบกวนจากความปั่นป่วนของอากาศ ทิศทางการติดตั้งตัวสวิตช์ที่แนะนำโดยทั่วไปคือแนวตั้งโดยให้พอร์ตแรงดันหันลงด้านล่าง เพื่อป้องกันความชื้นหรือฝุ่นสะสมในท่อแรงดัน และควรเว้นเวลาสักครู่หลังต่อท่อให้ห้องแรงดันภายในตัวสวิตช์เติมอากาศเต็มก่อนอ่านค่า โดยเฉพาะที่แรงดันต่ำใกล้ขอบล่างของช่วง 40-400Pa
ด้านการเดินสายไฟ DPSN400A รองรับทั้งขั้วต่อ AMP connector และขั้วสกรู ทำให้เข้าสายเข้ากับตู้ควบคุมหรือ BMS ได้สะดวก โดยเลือกใช้หน้าสัมผัส NC หรือ NO ตามลอจิกของระบบเตือนภัยที่ออกแบบไว้ (เช่น NC สำหรับวงจร fail-safe ที่ต้องแจ้งเตือนเมื่อสายขาดด้วย)
วิธีเลือก DPSN400A ให้เหมาะกับระบบ
หลักการเลือกช่วงแรงดันที่ถูกต้องคือ ควรเลือกรุ่นที่ค่าจุดตั้งสวิตช์ (setpoint) ที่ต้องการใช้งานจริงตกอยู่ในช่วงกลางๆ ของช่วงปรับตั้งได้ ไม่ใช่ที่ขอบบนหรือขอบล่างสุด เพื่อให้ปุ่มปรับมีระยะเผื่อสำหรับปรับละเอียดและได้ความแม่นยำที่ดีที่สุดภายใต้ค่าความคลาดเคลื่อน ≤15% ที่ระบุในสเปก โดยทั่วไปฟิลเตอร์ panel ทั่วไปมีแรงดันตกคร่อมตั้งแต่สภาพสะอาดจนถึงจุดอุดตันอยู่ในหลักสิบถึงหลักร้อยพาสกาล ซึ่งรุ่น DPSN400A (40-400Pa) มักครอบคลุมช่วงนี้ได้ดี หากระบบมีแรงดันตกคร่อมต่ำกว่านี้มาก (เช่นงานที่ต้องการความไวสูงกว่า) ควรพิจารณาใช้ DPSN200A แทนเพื่อความไวและความแม่นยำที่ดีกว่า ส่วนระบบที่มีแรงดันตกคร่อมสูงกว่านี้มาก เช่น bag filter หรือระบบพัดลมที่มี static pressure สูงกว่านี้ ควรพิจารณาขยับไปใช้ DPSN1000A หรือ DPSN2500A แทน
อีกจุดที่ควรตรวจสอบคือความเข้ากันได้ของตัวกลาง เนื่องจาก DPSN400A ออกแบบมาสำหรับอากาศและก๊าซที่ไม่ติดไฟ ไม่กัดกร่อนเท่านั้น (ไม่ใช่ของเหลว) และมีระดับการป้องกัน IP54 ซึ่งกันฝุ่นและละอองน้ำได้ในระดับที่เหมาะกับห้องเครื่องหรือช่องดักท์ทั่วไป แต่ไม่ใช่อุปกรณ์กันน้ำสำหรับติดตั้งกลางแจ้งโดยตรง หากระบบของท่านต้องตรวจวัดของเหลว เช่น น้ำเย็นหรือน้ำร้อนในระบบชิลเลอร์ ควรพิจารณาอุปกรณ์ตระกูลอื่นแทน เช่น เพรสเชอร์สวิตช์สำหรับระบบสารทำความเย็น ที่ทางร้าน ซี.เค.แอร์คอนด์มีจำหน่ายอยู่แล้ว หรือกรณีต้องการตรวจสอบสถานะการไหลของน้ำในท่อ ก็มีโฟลสวิตซ์ Honeywell WFS-1001-H ที่ทำหน้าที่คล้ายกันแต่ใช้กับของเหลวโดยเฉพาะ ให้เลือกใช้คู่กันได้ตามจุดตรวจวัดในระบบ
สำหรับงานที่ต้องเดินสายเข้าตู้ควบคุมรวมกับอุปกรณ์วัดและควบคุมอื่นของ Honeywell เช่น รูมเทอร์โมสตัทหรือแอคชูเอเตอร์วาล์ว ควรวางแผนตำแหน่งเดินท่อแรงดันและสายไฟตั้งแต่ขั้นออกแบบ เพื่อให้ทุกอุปกรณ์เชื่อมเข้ากับระบบ BMS ได้เป็นชุดเดียวกัน ลดปัญหาการเดินสายย้อนหลังหน้างาน
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
DPSN400A ต่างจาก DPSN200A, DPSN1000A และ DPSN2500A อย่างไร
ต่างกันที่ช่วงแรงดันแตกต่างที่ปรับตั้งได้และค่า hysteresis เท่านั้น สเปกด้านอื่น เช่น MAWP, ความแม่นยำ, วัสดุ, ระดับการป้องกัน IP54 เหมือนกันทั้งซีรีส์ DPSN400A ครอบคลุม 40-400Pa เหมาะกับงานแรงดันตกคร่อมระดับมาตรฐาน ส่วนรุ่นอื่นขยับขึ้นไปตามลำดับสำหรับงานแรงดันต่ำกว่าหรือสูงกว่า
ติดตั้ง DPSN400A อย่างไรให้อ่านค่าได้แม่นยำ
ควรวางหัววัดแรงดันห่างจากจุดต้นทางและปลายทางของฟิลเตอร์หรือพัดลมประมาณ 1 เท่าของเส้นผ่านศูนย์กลางดักท์ ติดตั้งตัวสวิตช์ในแนวตั้งให้พอร์ตแรงดันหันลง และรอให้ห้องแรงดันภายในเติมอากาศเต็มก่อนอ่านค่า โดยเฉพาะที่แรงดันต่ำใกล้ 40Pa
DPSN400A ใช้วัดของเหลวได้หรือไม่
ไม่ได้ ตามสเปกของ Honeywell ตัวกลางที่ใช้ได้จำกัดเฉพาะอากาศ ก๊าซที่ไม่ติดไฟ และก๊าซที่ไม่กัดกร่อนเท่านั้น หากต้องการวัดแรงดันของเหลวในระบบชิลเลอร์ควรใช้เพรสเชอร์สวิตช์หรือเกจวัดแรงดันที่ออกแบบมาสำหรับของเหลวโดยเฉพาะ
หน้าสัมผัส NO/NC ของ DPSN400A ต่อเข้ากับ BMS อย่างไร
สวิตช์เป็นแบบ SPDT มีขั้ว COM, NC และ NO เลือกต่อ NC หรือ NO ตามลอจิกที่ต้องการ เช่น ต่อผ่าน NC เพื่อให้ระบบยังคงแจ้งเตือนได้แม้สายสัญญาณขาด (fail-safe) เชื่อมเข้ากับอินพุตดิจิทัลของ BMS หรือวงจรไฟแจ้งเตือนได้โดยตรงผ่านขั้ว AMP connector หรือขั้วสกรู
ความแม่นยำ ≤15% เพียงพอกับงานตรวจจับฟิลเตอร์อุดตันหรือไม่
เพียงพอสำหรับงานแจ้งเตือนแบบ on/off ทั่วไป เนื่องจาก DPSN400A เป็นสวิตช์ตรวจจับจุด (point switch) ไม่ใช่ทรานสมิตเตอร์ที่วัดค่าต่อเนื่อง หากงานต้องการอ่านค่าแรงดันแบบละเอียดหรือบันทึกแนวโน้ม ควรใช้ร่วมกับเกจวัดแรงดันหรือทรานสมิตเตอร์แยกต่างหาก
หากต้องการสอบถามสเปกเพิ่มเติม ตรวจสอบสต็อก หรือขอใบเสนอราคา DPSN400A และอุปกรณ์วัด-ควบคุม Honeywell รุ่นอื่นในซีรีส์ DPSN สามารถติดต่อทีมงานร้าน ซี.เค.แอร์คอนด์ได้โดยตรง ทีมงานยินดีให้คำแนะนำเรื่องการเลือกช่วงแรงดันและวิธีติดตั้งให้เหมาะกับระบบ HVAC ของแต่ละหน้างาน
